وصیت نامه 

عمل حقوقی که به موجب آن شخص به طور مستقیم در اموال یا حقوق خود برای بعد از فوت تصرف می‌کند وصیت نامه گفته می شود.

نوشتن وصیت نامه یک فرهنگ است که از گذشته‌ها تا کنون وجود داشته و دارد. از روزگاران قدیم اشخاص گرایش به جاودانگی داشته اند. این موضوع را می‌توان از کتیبه‌ها، خط نوشته‌ها و سنگهای تراشیده شده فهمید.

بسیاری از توصیه ها یا همان وصیت نامه ها را به صورت کتبی یا نقل قول، از نسلی به نسل دیگر رسیده‌ است و توصیه شده تا آیندگان به آن‌ها عمل کنند. در دین مبین اسلام نوشتن وصیت یکی از توصیه‌هایی موکدی است که به آن اشاره فراوان شده است، امروزه نوشتن وصیت به یک سنت و فرهنگ تبدیل شده است. اشخاص می‌تواند در طول زندگی خودشان چندین بار به صورت شفاهی و یا کتبی وصیت کند. وصیت نامه نویسی کاری اختیاری است، افراد اختیار دارند با احتباس به اموال و دارایی شخصی خود  وصیت نامه تنظیم کنند. هر چند افراد می‌تواند بارها وصیت تنظیم کنند و مندرجات ان را تغییر دهند، اما بر اساس  قانون آخرین وصیت ملاک عمل قرار می گیرد.

 

مطالب مرتبط: وکیل خانواده

مطالب مرتبط: وکیل آنلاین 

 

وصیت نامه چیست؟

 سندی است که اشخاص، تکلیف اموال، دارایی ها و یا انجام اموری بعد از فوتش را تعیین و تنظیم می کند. آگاهی از آثار و چگونگی شرایط تنظیم وصیت و اینکه یک شخص می تواند تا چه میزان از اموالش وصیت کند اهمیت زیادی دارد. در این مورد می توان به بروز اختلاف در میان افراد و تعداد پرونده های طرح شده در دادگاه ها اشاره کرد، و اینکه باعث جلوگیری از خدشه دار شدن خواسته ها و تمایلات وصیت کننده شود.

در دنیای امروز نوشتن وصیت در سیستم حقوقی به رسمیت شناخته ‌شده و افراد می‌توانند در وصیت برای اموال و دارایی خود را تعیین تکلیف کنند تا بعد از فوت به صورت قانونی به آن رسیدگی شود.
به همین دلیل بهتر است قبل از هر اقدامی با یک وکیل آنلاین یا مشاوره تلفنی حقوقی مشورت کنید تا به آسانی بتوانید این موضوعات را در دادگاه پیگیری کنید.

 

مطالب مرتبط: وکیل ارث 

مطالب مرتبط: گواهی انحصار وراثت 

 

زمان مناسب برای نگارش

هیچ گاه کسی نمی‌داند کی کجا و چه روزی از این دنیا می رود، عدم اطلاع ما درباره زمان مرگ سبب گردیده تا همیشه در این زمینه ترس داشته باشیم. پیامبر اسلام در این باره فرموده: بهتر است به حسابمان رسیدگی کنیم پیش از آنکه به حسابمان رسیدگی شود، از همین جهت است که باید به ابعاد مختلفی اعم از کارهای عبادی و اجتماعی خود را مورد بررسی قرار دهیم.

معنی اعمال عبادی، حقوقی است که پروردگار بر گردنافراد گذاشته است. به این حقوق پس از مرگ میت با یک سوم از دارایی هایش رسیدگی ‌شود، همچنین اشخاص میبایست اعمال اجتماعی یعنی بدهی‌های خودش را وصیت کند. افراد باید قبل از مرگ مهریه همسر، حق الناس، خمس و یا اماناتی را که بر گردن دارد یا پرداخته یا مشخص کند.

وصیت کننده می‌تواند مطالبات خود را نیز در وصیت ذکر کند. به این دلیل که مطالبات به نوعی از حقوق بازماندگان است. با ذکر در وصیت، بعد از فوت میت به آن رسیدگی می‌گردد. در آخرین وصیت نیز وصایای اخلاقی ذکر می گردد که در آن توصیه‌هایی به بازماندگان و افراد جامعه داده می‌شود. که اصولا این بخش در وصیت اشخاص بزرگ و مهم از جمله شهدا دیده می شود و بازخورد رسانه ای پیدا می‌کند.

 

 

بر اساس قانون امور حسبی وصیت‌ باید در قالب یکی از موارد زیر باشد:

وصیت نامه خود نوشت یا دست نوشت

این نوع وصیت یک سند عادی محسوب می شود که به وسیله خود شخص وصیت کننده یا همان موصی نوشته می شود. و دارای تاریخ روز و ماه و سال به خط موصی و امضاء وی بوده. وصیت نامه خود نوشت ساده ترین شکل وصیت است و این امکان را در اختیار موصی قرار داده تا خود به طور پنهانی وصیت نامه را بنویسد و هزینه ای هم پرداخت نکند. فقط خطر که ممکن است این نوع وصیت نامه را تهدید کند این است که از بین برود یا تحریف شود. بنابراین باید آن را در محلی امن نگهداری کرد.

 

شرایط تنظیم وصییت نامه خود نوشت:

• خود موصی وصیت را نوشته باشد: از همین جهت افرادی که سواد خواندن و نوشتن ندارد نمی‌تواند وصیت نامه خود نوشت بنویسند، و برای تنظیم این شکل وصیت نامه نمی توانند به دیگری وکالت بدهند به این معنی که توکیل به غیر امکان پذیر نیست.
• تاریخ، روز، ماه و سال به دست خط خود موصی در وصیت نامه موجود باشد
• وصیت به امضای موصی رسیده باشد: مهر و اثر انگشت موصی نمی تواند جایگزین امضاء وی شود، تغییرهایی که پس از امضای وصیت داده می‌شود. درحقیقت وصیت نامه جدید دیگری هست که میبایست مجدد توسط موصی امضاء گردد و تاریخ در آن ذکر شود. در غیر این صورت اعتبار وصیت نامه خود نوشت را تدارد. امضای وصیت در حالت عادی در پایان آن انجام میگیرد، ولی ایرادی ندارد که امضاء در اول یا در پاکت وصیت انجام پذیرد البته به این شرط که ثابت گردد پاکت جزء وصیت است.

 

اعتباری که وصیت نامه خود نوشت دارد

وصیت نامه خود نوشت سند عادی محسوب می شود. از همین جهت است که وراث و سایر افراد ذینفع می‌توانند در اصال آن تردید داشته باشند. به این معنا که عنوان دارند خط و امضاء منتسب به موصی نیست، در این صورت فردی که به نفع او وصیت شده است. باید انتساب وصیت نامه را به شخص موصی به اثبات برساند. اگر اصالت وصیت به اثبات برسد اما به صحیح  بودن تاریخ آن اعتراض گردد. در این جا شخصی که مدعی است تاریخ وصیت اشتباه است و یا جعل شده باید این موضوع را در دادگاه به اثبات برساند.

اشخاصی که وصیت نامه خودنوشت به آنها تحویل شده باید بعد از مطلع شدن فوت موصی وصیت را به دادگاه محل دارایی موصی تحویل دهد. البته موصی می تواند از یک وکیل آنلاین یا مشاوره حقوقی برای تنظیم وصیت کمک بگیرد.

 

وصیت نامه سری

این نوع وصیت کمتر مورد استفاده قرار گرفته به دلیل عدم آگاهی از شرایط، نحوه تنظیم و تشریفات پیچیده آن، امانت گذاردن باعث بی اعتباری این نوع وصیت می‌گردد. بنابراین اشخاصی که تمایل دارند وصیتشان مخفی باشد وصیت نامه خود نوشت را انتخاب می کنند. و اشخاصی که می خواهند سند رسمی دوراز دسترس باشد، وصیت نامه رسمی را انتخاب می کنند.

دلیل نام گذاری وصیت نامه سری این است که باید در اداره ثبت محل اقامت موصی یا محلی که در آیین نامه وزارت دادگستری مشخص شده امانت گذاشته شود. این وصیت باید به خط موصی یا خط شخص دیگری نوشته شود. ولی باید به امضای موصی رسیده باشد. اگر هم نزد مامورین رسمی تنظیم نشده باشد باید به ترتیبی که برای امانت اسناد در قانون ثبت اسناد مقرر گردیده است در اداره ثبت به امانت گذارده شود.

 

شرایط تنظیم وصیت نامه سری

• وصیت نامه سری فقط باید به امضاء موصی رسیده و لازم نیست تاریخ داشته یا به خط موصی نوشته شده باشد. و اگر موصی توانایی تکلم و صحبت کردن نداشته باشد. در این صورت بر اساس ماده 281 قانون امور حسبی: باید تمامی وصیت به خط موصی نوشته و امضاء شود و در حضور سر دفتر روی نوشته قید کند. که این برگ وصیت نامه او است و سر دفتر هم میبایست روی پاکتی که وصیت نامه در آن است قید کند که عبارت مزبور را موصی در حضور ایشان نوشته است.
• افرادی که سواد ندارن نمی‌توانند وصیت نامه سری تنظیم کنند.
• مهم ترین پایه این شکل وصیت نامه امضاء موصی است، بنابراین مهر و اثر انگشت جایگزین امضاء نمیشود.
• وصیت نامه سری میبایست لاک و مهر شود و در لفافی پیچیده شود تا قابلیت امانت گذاشتن را داشته باشد.
• موصی میبایست در یک مرجع رسمی به صحت وصیت خود اقرار ‌کند. از همین جهت باید به اداره ثبت محل خود رفته و در حضور سردفتر تاریخ تحویل امانت را با حروف قید کند.
•  سر دفتر میبایست تاریخ تحویل سند را قید و تایید کرده و شماره ترتیب امانت را تعیین کند. و پاکت یا لفاف را مهر کرده و همچنین در دفتر نام امانت گذارنده و تاریخ امانت ذکر کند و به موصی رسید تحویل دهد.

 

وصیت نامه رسمی

این وصیت در دفتر خانه اسناد رسمی تنظیم می گردد. و مانند سایر اسناد رسمی اعتبار دارد، و مزایای دارد از جمله اینکه افراد بی سواد می توانند به راحتی این وصیت را تنظیم کنند. و همچنین با ثبت سند رسمی وصیت نامه، شخصی که به نفع او این سند تنظیم شده نیازی به بار اثبات اصالت وصیت ندارد. البته باید خاطر نشان کرد این نوع وصیت تابع تشریفات و مقررات اسناد رسمی هست و اعتبار آن از وصیت ‌نامه خودنوشت و سری بیشتر است.

 

شرایط تنظیم وصیت نامه رسمی

این نوع وصیت تشریفات خاصی ندارد و همانند سایر اسناد رسمی تنظیم می‌شود. بر اساس ماده 277 قانون امو حسبی چگونگی تنظیم وصیت رسمی و اعتبار آن همان شرایطی را دارد که اسناد تنظیم شده در دفتر اسناد رسمی دارند.

 

اعتباری که وصیت نامه رسمی دارند

اعتباری که وصیت رسمی دارد همانند اسنادی است که در دفترخانه اسناد رسمی تنظیم می‌گردد. از همین جهت است که وصیت نامه رسمی، چه موضوع آن مال منقول یا غیر منقول باشد، بدون نیاز به حکم از دادگاه قابلت اجرا دارد. البته باید توجه داشت که تمامی محتویات و امضاهای مندرج در وصیت ، رسمی و معتبر است. و فقط می‌تواند نسبت به آن ادعای جعل نمود و نمی‌توان نسبت به محتویات و امضاهای آن تردید داشت.

اگر به دلیل عدم اطلاع از ریزه‌ کاری‌های حقوقی به دنبال یک وکیل پایه یک خبره هستید. می توانید از مشاوره حقوقی آنلاین به صورت تلفنی یا حضوری بهرمند شوید.

 

وصیت نامه تملیکی

در این شکل از وصیت، اموال و دارایی شخص متوفی بعد از مرگش به تملک شخص دیگری در می‌آید. هر وقت فردی مال یا منفعتی از دارایی های خودش را در وصیت نامه‌ی برای دیگری وصیت ‌کند به این نوع وصیت، وصیت تملیکی ‌گویند.

 

اقسام وصیت نامه تملیکی

•  خاص: وصیتی است که ذینفع وصیت آن محصور باشند. که چنین وصیتی عقد است و نیاز به قبول ذینفع وصیت دارد.
• عام: وصیتی که ذینفع وصیت عام است، مانند وصیت برای کودکان بی سرپرست یا وصیت بر جهت است. مانند وصیت برای مستمندان یا وصیت برای احداث مدرسه، به این وصیت ایقاع گویند و دیگر نیاز به قبول ذینفع وصیت ندارد

 

وصیت نامه عهدی

اگر فردی در وصیت نامه اش از شخصی بخاهد تا عملی را برایش انجام دهد، مانند اینکه وصیت کند بعد از مرگش بعضی از اموالش را وقف کند. یا بدهی‌هایش را بپردازد، این نوع وصیت را در اصطلاح حقوقی وصیت عهدی گویند. شخصی که اجرای وصیت نامه را به عهده می‌گیرد در هنگام حیات وصیت کننده می‌تواند با این وصیت مخالفت کند و قبول نکند. اما بعد از مرگ او مجری باید به انجام آنچه که موضوع وصیت میت بوده جامع عمل بپوشاند.

 

وصیت در شرایط غیرعادی

بعضی اوقات مواردی غیرعادی مانند جنگ یا خطر مرگ فوری و غیره پیش می آید و رعایت تشریفات وصیت مشکل می شود. براساس ماده 283 قانون امور حسبی 4 نوع وصیت در موارد غیرعادی در نظر گرفته شده است:

• وصیت نظامی         
  وصیت در موارد خطر فوری
  وصیت هنگام شیوع امراض سازی           
  وصیت زمان مسافرت در دریا

نکته: اگر وضع فوق العاده تمام شود، وصیت نامه فوق العاده فقط به مدت یک ماه از تاریخ رفع حالت اضطرار به اعتبار خود باقی است. پس موصی باید بعد از تمام شدن حالت غیرعادی ظرف یک ماه نسبت به تنظیم وصیت به یکی از روش های معتبر قانونی اقدام کند.

 

 

---

---

موسسه حقوقی دادگستر این امکان را در اختیار شما قرار داده که هر ساعت از شبانه روز در کلیه زمینه حقوقی نیاز به وکیل وصیت نامه یا مشاوره حقوقی به صورت تلفنی یا حضوری داشته باشید در خدمت گذاری به شما عزیزان آماده باشد.

برای برقراری ارتباط با وکیل آنلاین یا مشاوره حقوقی تلفنی به صورت 24 ساعته در هر ساعت از شبانه روز از تلفن ثابت سراسر کشور بدون هیچ پیش شماره یا کدی با شماره: 9099071369 تماس بگیرید.